AutoCAD kopen: welke versie en looptijd heb je echt nodig?

Het korte antwoord: teken je vrijwel alleen in 2D, dan is AutoCAD LT genoeg en scheelt dat je per jaar honderden euro’s. Werk je met 3D-volumes, eigen LISP-routines of gedeelde projectmappen, dan heb je de volledige AutoCAD nodig. De looptijd kies je op de duur van je projecten, niet op de laagste prijs.

De prijzen van Autodesk zelf zijn gecontroleerd op 2 augustus 2026 op de productpagina van AutoCAD en die van AutoCAD LT. Onze eigen prijzen in dit artikel zijn gecontroleerd op 23 september 2026.

Welke varianten bestaan er, en wat scheelt het echt?

Er zijn drie routes die in de praktijk tegen elkaar worden afgewogen. Ze verschillen niet in een paar knoppen, maar in wat je er structureel wel en niet mee kunt.

	AutoCAD LT	AutoCAD (volledig)	Fusion
2D tekenen	ja	ja	beperkt
3D modelleren	nee	ja	ja, parametrisch
Eigen scripts en LISP	nee	ja	nee
Vakspecifieke toolsets (Architecture, Electrical, Map)	nee	ja, zeven stuks	nee
Adviesprijs Autodesk per jaar (2 aug 2026)	€ 575	€ 2.203	€ 714

Dat verschil van ongeveer € 1.600 per jaar tussen LT en de volledige versie is bijna volledig terug te voeren op drie dingen: 3D, automatisering en de toolsets. Gebruik je die niet, dan betaal je voor functies die je nooit opent.

Wanneer is AutoCAD LT genoeg?

LT is genoeg als je werk in de kern platte tekeningen oplevert. In de praktijk herken je dat aan deze situaties:

• Je levert plattegronden, doorsneden, details en installatietekeningen aan.
• Je opent 3D-modellen hoogstens om eruit te meten, niet om ze te bouwen.
• Je werkt zonder zelfgeschreven routines of geautomatiseerde batchbewerkingen.
• Je wisselt DWG’s uit met anderen, maar bewerkt hun 3D niet.

Herken je jezelf in alle vier, dan koop je met de volledige versie voornamelijk lucht. Twijfel je of een andere tekenpakket beter past, lees dan de vergelijking tussen BricsCAD en AutoCAD, want daar speelt precies dezelfde afweging.

Wanneer heb je de volledige versie wel nodig?

Er zijn vier signalen die vrijwel altijd kloppen. Eén ervan is genoeg:

• Je bouwt zelf 3D-geometrie, bijvoorbeeld voor maatwerk of visualisatie.
• Je automatiseert terugkerend werk met LISP, scripts of Dynamic Blocks met logica.
• Je gebruikt een toolset, bijvoorbeeld AutoCAD Electrical voor schema’s of Map voor GIS-data.
• Je krijgt bestanden binnen die met toolset-objecten zijn gemaakt en je moet ze bewerken, niet alleen bekijken.

Dat laatste punt wordt het vaakst vergeten. Objecten uit een toolset blijven in LT zichtbaar, maar je kunt ze niet fatsoenlijk aanpassen. Wie in een keten werkt waarin die bestanden rondgaan, loopt daar vroeg of laat op vast.

De zeven toolsets: waar betaal je nu eigenlijk voor?

Het grootste deel van het prijsverschil tussen LT en de volledige versie zit in de toolsets. Dat zijn geen losse programma’s maar uitbreidingen binnen AutoCAD zelf, met eigen objecten en bibliotheken. Ze zijn allemaal inbegrepen, ook als je er maar één gebruikt.

Toolset	Wat het toevoegt	Voor wie
Architecture	Muren, deuren en ramen als slimme objecten in plaats van lijnen	Bouwkundig tekenwerk
Electrical	Schema-symbolen, automatische nummering en draadlijsten	Installatie- en paneelbouw
Mechanical	Genormeerde onderdelen, stuklijsten en maatvoering	Werktuigbouw en machinebouw
Map 3D	GIS-data, luchtfoto’s en coördinaatstelsels	Infra, gemeenten, landmeten
Plant 3D	Leidingwerk, P&ID’s en isometrieën	Procesinstallaties
Raster Design	Gescande tekeningen omzetten naar bewerkbare lijnen	Archiefwerk, renovatie
MEP	Installatietechniek in gebouwen	W- en E-installaties

De rekensom wordt hierdoor eenvoudiger dan hij lijkt. Gebruik je er nul, dan is LT de logische keuze. Gebruik je er één serieus, dan is de volledige versie het al waard, want een los pakket met dezelfde functionaliteit kost je meestal meer dan het verschil.

Draait het op jouw computer?

Een punt dat pas opvalt als het misgaat. AutoCAD zelf is niet bijzonder zwaar, maar de toolsets en grote 3D-bestanden zijn dat wel. In de praktijk loop je vast op twee dingen: te weinig werkgeheugen bij grote xrefs, en een videokaart zonder goede OpenGL-ondersteuning bij 3D-weergave. Een zakelijke laptop van drie jaar oud met 16 GB geheugen redt 2D-werk moeiteloos; voor vlot 3D-werk wil je 32 GB en een losse videokaart.

Let ook op de versie. Je mag met een lopende licentie de huidige versie installeren plus de drie voorgaande. Dat is handig als een opdrachtgever nog op een oudere versie zit: je kunt dan in hun versie opslaan zonder dat je iets extra’s hoeft te kopen.

Eén jaar of drie jaar: waar hangt dat van af?

De verleiding is om puur naar de prijs per jaar te kijken. Dat is bij software met een vaste looptijd zelden de juiste vraag. Zo liggen onze prijzen op 23 september 2026:

Looptijd	Prijs	Per jaar	Wanneer logisch
1 jaar	€ 69,95	€ 69,95	Losse opdracht, proefperiode, onzeker werkaanbod
3 jaar	€ 129,95	€ 43,32	Vast werk, doorlopende projecten, meerdere jaren dezelfde rol

Drie jaar is per jaar goedkoper, maar het is geen korting als je halverwege iets anders gaat doen. De vuistregel die wij aanhouden: kies drie jaar zodra je nu al weet welk werk je over achttien maanden doet. Weet je dat niet, neem dan een jaar en verleng gewoon.

Twee praktijkvoorbeelden

Een zzp’er die installatietekeningen maakt

Hij tekent plattegronden met leidingloop en groepenkasten, levert PDF en DWG, en werkt alleen. Geen 3D, geen scripts. Op papier lijkt AutoCAD Electrical aantrekkelijk vanwege de schemasymbolen, maar hij tekent schema’s in een apart pakket dat hij al jaren gebruikt. Voor hem is LT de juiste keuze: hij betaalt niet voor toolsets die hij niet opent, en de DWG’s die hij aanlevert zijn identiek aan die uit de volledige versie.

Een tekenbureau met drie mensen en wisselend werk

Zij krijgen bestanden binnen van architecten en constructeurs, waaronder modellen met toolset-objecten. Eén van de drie schrijft routines om terugkerend werk te automatiseren. Hier is de volledige versie geen luxe maar een voorwaarde: zonder toolset-ondersteuning kunnen ze aangeleverde bestanden wel openen maar niet bewerken, en dan staat het werk stil terwijl de klant wacht.

Het verschil tussen die twee zit niet in hoe gevorderd iemand is, maar in de keten waarin hij zit. Wie alleen aan het eind van de keten staat en platte tekeningen oplevert, komt met LT ver. Wie bestanden van anderen moet bewerken, niet.

De fout die we het vaakst zien

Mensen kiezen de volledige versie omdat ze ooit iets in 3D willen doen. In de praktijk gebeurt dat vaak niet, of pas twee jaar later. Je kunt op elk moment opschalen. Andersom is lastiger: wie te zwaar begint, betaalt jaren voor functies die stof vangen.

De tweede fout is een versie kiezen op basis van wat een collega gebruikt. Wat telt is wat jíj opent op een gewone werkdag. Weet je niet welk Autodesk-programma bij je werk hoort, dan helpt deze overzichtspagina je verder. Overweeg je Revit in plaats van AutoCAD, kijk dan eerst naar het verschil tussen AutoCAD en Revit.

Veelgestelde vragen

Kan ik later van LT naar de volledige versie?

Ja. Je licentie loopt af of je zet hem stop, en je begint met de volledige versie. Je tekeningen blijven gewoon DWG, dus je raakt niets kwijt.

Werkt AutoCAD LT met bestanden van de volledige versie?

Openen en bekijken gaat altijd. Bewerken kan niet als de tekening objecten bevat uit een toolset of uit 3D-modellering. Dan zie je ze wel, maar je kunt ze niet aanpassen.

Is AutoCAD ergens gratis te krijgen?

Er bestaan legale gratis routes, maar die gelden alleen voor specifieke situaties en niet voor commercieel werk. We hebben ze op een rij gezet in is AutoCAD gratis.

Wat gebeurt er als mijn licentie afloopt?

Het programma stopt met starten. Je DWG-bestanden blijven van jou en blijven leesbaar in elk ander pakket dat DWG ondersteunt. Je verliest de software, niet je werk.